CHA MẸ MANG TRI THỨC VÀ KINH NGHIỆM NGHỀ NGHIỆP ĐẾN VỚI DONERS
(LQĐ) – Từ kiến thức chuyên môn về tâm lý học, định hướng nghề nghiệp đến kỹ năng sử dụng mạng xã hội, kiến thức pháp luật và kỹ năng tự bảo vệ, những buổi chia sẻ của cha mẹ học sinh đang mang đến cho DONers nhiều bài học thiết thực từ thực tiễn cuộc sống. Không chỉ mở rộng không gian học tập, hoạt động này còn thể hiện định hướng giáo dục của Trường THCS&THPT Lê Quý Đôn trong việc kết nối gia đình với nhà trường, phát huy nguồn lực tri thức từ phụ huynh để cùng trang bị cho học sinh hành trang trưởng thành.
Khi lớp học được mở rộng từ những trải nghiệm cuộc sống
Mỗi người cha, người mẹ đều có một lĩnh vực chuyên môn, một hành trình nghề nghiệp và những trải nghiệm sống riêng. Đó có thể là kiến thức được tích lũy qua nhiều năm nghiên cứu, làm việc; kinh nghiệm được đúc kết từ thực tiễn nghề nghiệp; hay những bài học về cách ứng xử, giải quyết vấn đề và thích nghi với những thay đổi của xã hội. Khi những giá trị ấy được chia sẻ với học sinh, lớp học được mở rộng ra ngoài khuôn khổ sách vở, đưa các em đến gần hơn với những vấn đề thực tế của cuộc sống.
Tại Trường THCS&THPT Lê Quý Đôn, ngày càng có nhiều cha mẹ học sinh trực tiếp tham gia vào các hoạt động giáo dục bằng chính kiến thức chuyên môn và kinh nghiệm của mình. Từ chủ đề “Hiểu mình – Hiểu nghề” do Tiến sĩ Tâm lý học Quách Thu Quế chia sẻ, học sinh lớp 11D0 có thêm góc nhìn về việc nhận diện năng lực, sở thích và đặc điểm cá nhân để từng bước định hướng tương lai. Với chủ đề “Sử dụng mạng xã hội an toàn, thông minh”, bà Ngụy Thị Giang – Hội trưởng Hội Phụ huynh học sinh lớp 7E1 – mang đến những kiến thức và tình huống thực tiễn, giúp các em học sinh lớp 7E1 và 7E2 nâng cao nhận thức về văn hóa ứng xử, bảo vệ thông tin cá nhân và trách nhiệm khi tham gia môi trường trực tuyến.
Ở một lĩnh vực khác, chuyên đề “Tuyên truyền pháp luật và tập huấn kỹ năng phòng ngừa người chưa thành niên vi phạm pháp luật trong thời đại số” do bà Bùi Thị Khánh Ly chia sẻ góp phần giúp học sinh hiểu hơn về các quy định pháp luật liên quan đến người chưa thành niên, nhận diện nguy cơ và biết cách phòng tránh những hành vi có thể dẫn đến vi phạm pháp luật.
Đó chỉ là một vài trong số nhiều hoạt động chia sẻ của phụ huynh với học sinh ngay tại lớp học. Điểm chung của những buổi gặp gỡ này là kiến thức không chỉ được truyền tải dưới dạng lý thuyết. Những câu chuyện nghề nghiệp, tình huống thực tế, hoạt động tương tác và trao đổi trực tiếp tạo cơ hội để học sinh chủ động tham gia, đặt câu hỏi, bày tỏ quan điểm và suy nghĩ về cách vận dụng kiến thức vào cuộc sống.
Mỗi phụ huynh mang đến một lĩnh vực chuyên môn, một góc nhìn và vốn trải nghiệm khác nhau. Sự đa dạng ấy góp phần làm phong phú nội dung giáo dục, giúp DONers tiếp cận những vấn đề của cuộc sống từ nhiều chiều cạnh, đồng thời hiểu rõ hơn mối liên hệ giữa kiến thức học đường với những năng lực cần thiết trong tương lai.
Giáo dục kỹ năng mềm – một phần quan trọng trong hành trình phát triển toàn diện
Trong giáo dục hiện đại, kiến thức học thuật là nền tảng quan trọng, nhưng để tự tin bước vào cuộc sống, học sinh còn cần được trang bị nhiều năng lực khác như nhận thức bản thân, giao tiếp, hợp tác, tư duy phản biện, giải quyết vấn đề, thích ứng với thay đổi và biết tự bảo vệ mình.
Tại Lê Quý Đôn, giáo dục kỹ năng mềm được đặt trong tổng thể chương trình giáo dục toàn diện, gắn với đặc điểm tâm lý lứa tuổi và những vấn đề thực tế mà học sinh đang đối diện. Các nội dung được triển khai thông qua những chuyên đề riêng, đồng thời lồng ghép trong hoạt động dạy học, sinh hoạt tập thể và công tác tâm lý học đường.
Theo định hướng của nhà trường, Phòng Tâm lý học đường triển khai khoảng 180 chuyên đề về tâm lý, giáo dục và kỹ năng sống mỗi năm cho học sinh từ lớp 6 đến lớp 12. Nội dung tập trung vào ba nhóm chính: kỹ năng hướng đến cá nhân; kỹ năng gắn với môi trường sống; kỹ năng học tập và nghề nghiệp. Cách tiếp cận này hướng đến việc hình thành ở học sinh không chỉ kiến thức mà cả nhận thức, thái độ và khả năng ứng xử phù hợp trước những tình huống cụ thể.
Đặc biệt, nhà trường chú trọng giáo dục theo hướng phòng ngừa chủ động, giúp học sinh nhận diện nguy cơ, trang bị kỹ năng ứng phó trước khi những vấn đề phát sinh. Việc giáo dục được thực hiện thường xuyên, phù hợp với từng giai đoạn phát triển, thay vì chỉ tập trung xử lý khi học sinh đã gặp khó khăn.
Chia sẻ về định hướng này, Nhà giáo Nguyễn Anh Tuấn – Hiệu trưởng Trường THCS&THPT Lê Quý Đôn nhấn mạnh:
“Chúng tôi xác định mục tiêu giáo dục không chỉ là giúp học sinh tiếp thu kiến thức và đạt kết quả tốt trong học tập, mà còn phải chuẩn bị cho các em năng lực để sống, học tập, làm việc và thích ứng với xã hội. Một học sinh có thể học tốt các môn văn hóa, nhưng cũng cần biết giao tiếp, hợp tác, kiểm soát cảm xúc, giải quyết vấn đề, nhận diện rủi ro và chịu trách nhiệm với hành vi của mình.
Học sinh ở lứa tuổi THCS và THPT đang trải qua nhiều thay đổi về tâm sinh lý, nhận thức và các mối quan hệ xã hội. Các em tiếp xúc với công nghệ, mạng xã hội và nhiều nguồn thông tin khác nhau. Vì vậy, giáo dục kỹ năng sống cần được thực hiện một cách chủ động, có hệ thống và phù hợp với từng độ tuổi. Chúng tôi mong muốn mỗi học sinh không chỉ biết điều gì đúng, điều gì sai, mà còn biết cách hành động đúng trong những tình huống cụ thể.”
Đề cập đến vai trò của cha mẹ học sinh trong quá trình này, Hiệu trưởng Nguyễn Anh Tuấn cho rằng gia đình và nhà trường là hai môi trường giáo dục có mối quan hệ mật thiết, cùng tác động đến quá trình hình thành nhân cách và sự phát triển của học sinh. Nếu nhà trường có đội ngũ giáo viên, chuyên gia và chương trình giáo dục được xây dựng bài bản thì gia đình có thể đóng góp nguồn tri thức, kinh nghiệm nghề nghiệp và những trải nghiệm thực tiễn phong phú.
“Chúng tôi cho rằng cần phát huy nguồn lực quý giá ấy. Mỗi phụ huynh có thể đóng góp cho học sinh một góc nhìn khác nhau từ chính lĩnh vực mình am hiểu. Người làm trong lĩnh vực tâm lý có thể giúp các em hiểu bản thân; người có chuyên môn về pháp luật có thể cung cấp kiến thức và ý thức tuân thủ pháp luật; những phụ huynh có kinh nghiệm trong công nghệ, kinh doanh, y tế hay các ngành nghề khác cũng có thể mang đến những bài học rất thiết thực.
Điều quan trọng là tạo được sự kết nối để phụ huynh không chỉ đồng hành với con trong phạm vi gia đình mà còn có cơ hội tham gia tích cực vào hoạt động giáo dục của nhà trường. Khi kiến thức chuyên môn và kinh nghiệm thực tiễn của cha mẹ được kết hợp với định hướng sư phạm của nhà trường, học sinh sẽ có thêm những cơ hội học tập đa dạng và gần gũi với cuộc sống.” – Nhà giáo Nguyễn Anh Tuấn chia sẻ.
Theo Hiệu trưởng Nhà trường, Lê Quý Đôn mong muốn sự phối hợp giữa gia đình và nhà trường ngày càng thực chất, thường xuyên và hiệu quả. Mỗi phụ huynh, tùy theo điều kiện, chuyên môn và khả năng của mình, đều có thể đóng góp vào môi trường giáo dục chung. Nhà trường sẽ tiếp tục tạo điều kiện để cha mẹ học sinh tham gia các hoạt động chia sẻ, giao lưu, hướng nghiệp và giáo dục kỹ năng phù hợp với nhu cầu của học sinh, trên cơ sở có sự định hướng về nội dung, phương pháp và mục tiêu giáo dục.
Cùng chung tay kiến tạo hành trang trưởng thành cho DONers
Những buổi chia sẻ của phụ huynh tại Lê Quý Đôn cho thấy giáo dục có thể được bồi đắp từ nhiều nguồn tri thức khác nhau. Một kiến thức chuyên môn được chia sẻ đúng lúc, một câu chuyện nghề nghiệp giàu trải nghiệm hay một tình huống thực tế được phân tích cùng học sinh đều có thể trở thành bài học ý nghĩa đối với quá trình trưởng thành của các em.
Sự đồng hành ấy cũng góp phần mở rộng vai trò của gia đình trong giáo dục. Cha mẹ không chỉ là người theo dõi, hỗ trợ việc học của con mà còn có thể trực tiếp tham gia, đóng góp chuyên môn và cùng nhà trường tạo dựng môi trường học tập phong phú, giàu trải nghiệm.
Khi kiến thức học đường được kết nối với kinh nghiệm thực tiễn, khi những bài học từ gia đình được tiếp nối bằng các hoạt động giáo dục có định hướng tại nhà trường, học sinh sẽ có thêm cơ hội để hiểu mình, hiểu người, hiểu cuộc sống và hình thành năng lực thích ứng với những thay đổi của xã hội.
Bởi hành trang để bước vào tương lai không chỉ được tạo nên từ những kiến thức trong sách vở, mà còn từ những trải nghiệm, những cuộc gặp gỡ và những bài học đến từ cuộc sống. Sự chung tay của gia đình và nhà trường chính là nền tảng quan trọng để mỗi DONer trưởng thành tự tin, có trách nhiệm và sẵn sàng kiến tạo tương lai.